حجاب و كاسه هاي داغتر از آش

اكبر اعلمي در مقاله اي با عنوان «بدعت يا كاسه داغتر از آش!» به موضوع «حجاب» و رفتارهاي افراطي در جامعه و بخصوص آنچه مسئولين دائما در پي تلقين آن به جامعه تحت لواي مذهب هستند پرداخته است. مسائلي كه امثال اعلمي امروز عنوان مي كنند خواسته مشروع بخش بزرگي از افراد متعهد به اسلام و دين است. اينان با افكار سطحي و برداشتهاي كج از اسلام و دين، و خلط حريمهاي اجتماعي و خصوصي، مخالف بوده و صيانت اصل دين و سلامت جامعه را در تشخيص صحيح اين مرزها مي دانند. مضافا آنكه مسئله حجاب بيش از آنكه يك موضوع سطحي و تكيه بر نوعي از پوشش باشد يك موضوع عميق اجتماعي بوده و ناهنجاريهاي خارج از انتظار به دنبال دارد.

در مورد حجاب مقالات متعددي نوشته شده است از جمله  محسن كديور، احمد قابل، (هر دو تحصيلكرده حوزه علميه و داراي اجتهاد!) ، عبدالعلي بازرگان و علي طهماسبي در اين زمينه مطلب نوشته اند.

مسئله حجاب از دو جهت قابل تامل است: 1- شكل حجاب 2- اجباري يا اختياري بودن آن. ديدگاه احمد قابل و علي طهماسبي در حدود و شكل حجاب نسبتا به هم نزديك است و پوشش سر را جزو حجاب شرعي نمي دانند. درحاليكه محسن كديور و عبدالعلي بازرگان شكل حجاب را بفرم رايج باور داشته و در اين جهت با نظر مرتضي مطهري همسو هستند. اما نظر هر چهار نفر و نيز مرحوم آيت الله طالقاني بر اختياري بودن حجاب است.

ظاهرا اكبر اعلمي هم در نوشته زير ديدگاه قابل و طهماسبي را در شكل حجاب قبول دارد.

همزمان با سلطنت ناصرالدین شاه قاجار در یکروز از فصل بهار هرسال با حضور شاه و اعیان و اشراف کشور مراسمی برگزارمی شد که طی آن آشپزان دربار با تشریفات خاصی اقدام به پختن آش مخصوصی می کردند و تمام امرا و بزرگان کشور هم بنحوی در پختن این آش مسئولیتی را برعهده می گرفتند تا بدینوسیله در پیشگاه سلطان ،خود را خادم و خدمتگزار جلوه دهند.

پس از آماده شدن این آش شله قلمکار آنرا در ظرف های چینی بزرگ و کوچکی می ریختند و متناسب با مقام و منزلت حاضران بین آنها توزیع می شد تا آنرا تناول کنند. پس از صرف آش هریک از مدعوین موظف بودند که ظرف خود را پر از سکه طلا و اشرفی کرده و دو دستی آنرا به ناصرالدین شاه تقدیم کنند. در واقع این وجوه تنها با هدف تقرّب به حضور ملوکانه تقدیم می شد و از آنجا که میان آش خورده شده و اشرفی هائی که در کاسه ریخته می شد هیچگونه تناسب منطقی وجود نداشت لذا ضرب المثل کاسه داغتر از آش بوجود آمد. اصطلاحاتی نظیر؛ «کاتولیک تر از پاپ» و «دایه مهربانتر از مادر» هم از معادل های دیگر این ضرب المثل به شمار می آیند.

از اینرو هر کس که در انجام کاری بیشتر از شخص مسئول و صاحب صلاحیت پافشاری و دخالت کند اصطلاحا مصداق «کاسه داغتر از آش» تلقی می شود.

بنظر می رسد بعضی از رفتارهای سختگیرانه ای هم که در رابطه با مسائل دینی صورت می گیرد مصداق بارز کاسه داغتر از آش است که از این میان به دو نمونه کوچک از آن اشاره می کنم:

1- چندی پیش برادر زاده ام که دختر بچه 4 ساله ای است و عضو یکی از مهد کودک های تهران می باشد همراه با کودکان هم سن و سال خود برای شرکت در برنامه تلویزیونی رنگین کمان در شبکه پنج حضور یافتند. قبل از اینکه برنامه ضبط شود از این کودکان خواسته شد که بدون استثنا روسری بر سر کرده و پیراهن آستین بلند برتن نمایند. نکته جالبتر اینکه از همراهان دختر 4 ساله دیگری که قدری تپلتر از سایر هم سن و سالانش بنظر می رسید خواسته شد که با کاپشن در برنامه حضور یابد تا مبادا عضلات برجسته وی باعث تحریک بعضی از بینندگان برنامه شود!

2- اماکنی نظیر بیمارستان بقیه الله و یا کلینیک دندان پزشکی امام خمینی از ورود بانوانی که پوشش اسلامی را رعایت کرده اما فاقد چادر (حجاب)باشند ،بداخل خودداری کرده و در همانجا آنها را وادار می کنند تا چادر مشکی رنگ و رو رفته و غیر بهداشتی ای را برسر کنند ،در غیر اینصورت مانع از ورود آنها به بیمارستان و یا کلینیک می شوند!

در برخی از مراکز یاد شده نیز تراکتی نصب شده است که برروی آن عبارت «چادر ،حجاب کامل» بچشم می خورد!

با یکی از مسئولان موسسات مذکور صحبت می کردم وی خود نیز به این امر معترض بود و آنرا اقدامی غیر منطقی و غیر بهداشتی می دانست و می گفت که این دستور از نهاد نمایندگی رهبری در سپاه صادر شده و ما ناگزیر از اجرای آن هستیم!

واقعیت این است که چادر خصوصا نوع مشکی آن چندان نسبتی با اوامر و نواهی شرعی ندارد و همچنانکه مرحوم مطهری نیز اشاره کرده اند آیات اصلی مربوط به پوشش زنان ،محدود به آیات سوره نور است که در هیچیک از آنها کلمه «حجاب» به مفهوم در پس پرده قرار گرفتن زنان ذکر نشده است؛

به بیان دیگر بخشی از آیات معطوف به پوشش زنان در قران که ناظر به «حجاب» است تنها متوجه زنان رسول خداست و بخش دیگر آن ناظر به «ستر» و لزوم رعایت حریم عفاف است ،چنانکه در آیات 32 و 33 سوره احزاب می فرماید:

اى همسران پيامبر شما مانند هيچ يك از زنان [ديگر] نيستيد اگر سر پروا داريد پس به ناز سخن مگوييد تا آنكه در دلش بيمارى است طمع ورزد و گفتارى شايسته گوييد و در خانه‏هايتان قرار گيريد و مانند روزگار جاهليت قديم زينتهاى خود را آشكار مكنيد و نماز برپا داريد و زكات بدهيد و خدا و فرستاده‏اش را فرمان بريد خدا فقط مى‏خواهد آلودگى را از شما خاندان [پيامبر] بزدايد و شما را پاك و پاكيزه گرداند.

در آیه 53 سوره احزاب نیز آمده است: اى كسانى كه ايمان آورده‏ايد داخل اتاقهاى پيامبر مشويد مگر آنكه براى [خوردن] طعامى به شما اجازه داده شود [آن هم] بى‏آنكه در انتظار پخته‏شدن آن باشيد ولى هنگامى كه دعوت شديد داخل گرديد و وقتى غذا خورديد پراكنده شويد بى‏آنكه سرگرم سخنى گرديد اين [رفتار] شما پيامبر را مى‏رنجاند و[لى] از شما شرم مى‏دارد و حال آنكه خدا از حق[گويى] شرم نمى‏كند و چون از زنان [پيامبر] چيزى خواستيد از پشت پرده از آنان بخواهيد اين براى دلهاى شما و دلهاى آنان پاكيزه‏تر است و شما حق نداريد رسول خدا را برنجانيد و مطلقا [نبايد] زنانش را پس از [مرگ] او به نكاح خود درآوريد چرا كه اين [كار] نزد خدا همواره [گناهى] بزرگ است

در واقع تنها در آیه 53 سوره احزاب ، به واژه «حجاب» به مفهوم در پس پرده قرار گرفتن زنان اشاره شده است و فقهاء هم هر جا از حجاب سخن می گویند مقصودشان ناظر به همین آیه است. پرواضخ است که دستور حجاب در این آیه متفاوت با » پوشش » مورد نظر اسلام در مورد عموم زنان است و از آیات دیگر اینگونه استنباط می شود که پوشش زن در اسلام نه به معنای شایع آن یعنی حجاب و محبوس و در پس پرده قرار گرفتن زن ،بلکه صرفا ناظر به نخوه معاشرت زن با مردان و لزوم پوشاندن بدن خود و پرهیز از هرگونه جلوه‏گرى و خودنمايى در برابر نا محرم می باشد ، فتاوای مشهور فقها هم مؤيد همين برداشت است.

از اینرو سختگیری های بی مورد و اصرار بعضی از مسئولان و مراکز دولتی بر تحمیل بیش از آنچه شارع برای زنان مسلمان تعیین کرده است نه تنها باعث دلزدگی بانوان می شود بلکه می تواند نوعی بدعت و مصداق بارز کاسه داغتر از آش و یا کاتولیک تر از پاپ و دایه مهربانتر از مادر به شمار آید و البته اسباب پررونق شدن واردات پارچه های مشکی از ژاپن و دیگر کشورها و ثروتمندتر شدن بعضی ها را نیز فراهم خواهد ساخت!

3 پاسخ to “حجاب و كاسه هاي داغتر از آش”

  1. میثم Says:

    سلام دوست عزیز
    سلسله موی دوست حلقه ی دام بلاست هر که در این حلقه نیست غافل از این ماجراست

    مایه ی پرهیزگار قوت عقل است وصبر عقل گرفتار عشق صبر زبون هواست

    گر بزنندم به تیغ کز نظرش بی دریغ دیدن او یک نظر صد چو مرا خون بهاست

  2. حسام Says:

    زن امروز عقلا میتونه تشخیص بده که چه رفتار و چه لباسی موجب آزادی از نظر های بیمار و تشخص آور و بهتره. مگر خودشو کمتر از بیمار دلان دوست داشته باشه !

  3. رضا Says:

    متاسفانه اینقدر به دختران ازهمه جهت فشارآورده شده که حاضره خطوط قرمز خودشو نادیده بگیره تا اثبات کنه من هستم یعنی جلب توجه اجتماعی!
    توی جامعه ما هیچ تعادلی وجود نداره اگر اعتدال وجود داشت کار دختران ما به بی حجابی نمیرسید کمی منطقی باشیم تا دختران ما شرف وحیاشونو از دست ندهند


پاسخی بگذارید

در پایین مشخصات خود را پر کنید یا برای ورود روی شمایل‌ها کلیک نمایید:

نشان‌وارهٔ وردپرس.کام

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری WordPress.com خود هستید. بیرون رفتن / تغییر دادن )

تصویر توییتر

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری Twitter خود هستید. بیرون رفتن / تغییر دادن )

عکس فیسبوک

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری Facebook خود هستید. بیرون رفتن / تغییر دادن )

عکس گوگل+

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری Google+ خود هستید. بیرون رفتن / تغییر دادن )

درحال اتصال به %s

%d وب‌نوشت‌نویس این را دوست دارند: